Ons waarachtig geluk

De afgelopen jaren is er steeds meer behoefte aan waarachtigheid. Wij willen dichter bij de zuiverheid, puurheid van zaken staan. Woorden als transparant, open communicatie, puur, authentiek of eerlijk duiden daarop. Maatschappelijke structuren worden ter discussie gesteld door openheid van zaken te eisen; daarbij verzetten wij ons steeds openlijker en feller tegen leugens en bedrog. Natuurbehoud begint een groter goed te worden en ook met de bereiding van ons eten willen wij de oorspronkelijke smaak en werking behouden. Dat doen wij goed. Het lijkt steeds meer onderdeel van onze structuren te worden. Daarmee is de tijd aangebroken om naar ons eigen handelen te gaan kijken.

Hoe waarachtig is ons eigen handelen? In hoeverre laten wij ons leiden door onze werkelijke behoeften en dromen, met andere woorden zijn wij nu waarachtig gelukkig? Ik zie om mij heen de overtuiging dat wij gelukkig worden bij een goed inkomen, een goede baan, om de promotie, een auto, een huis en goed presterende kinderen op school. Wij staan daarmee nog ver van ons waarachtig geluk. Iemand zei mij dat ieder mens erkenning nodig heeft om gelukkig te zijn en dit niet zonder enige vorm van macht en status zal krijgen. Natuurlijk zie ik ook dat iemand gelukkig is als zijn presentatie goed is gegaan en hij de promotie heeft gehad. Waarom blijf ik dan zeggen dat wij nog ver van ons waarachtig geluk staan? Omdat na de euforie van de promotie de angst ontstaat over het mogelijke verlies van die baan. De presentatie wordt opgevolgd door de volgende wedstrijd die gewonnen moet worden en gepaard gaat met zorg, stress, twijfel en angst voor afwijzing. En zo leven wij voort. Het feit dat de meesten van ons dan denken, dat dit er nu eenmaal bij hoort bevestigd hoe ver wij nog van ons waarachtig geluk afstaan.

Denk nu eens aan de momenten van puur geluk. Iedereen heeft ze. Het mooie van deze momenten is, dat als je er nu aan denkt, je er nog steeds gelukkig van wordt. Wat is kenmerkend voor deze momenten? Je ervaart liefde/genegenheid, verbinding of eenheid. Je omschrijft ze als een heel intiem gevoel, dat jij met jezelf hebt ervaren. Je hebt daarbij niemand nodig gehad, die je volgde, die je erkenning gaf. Deze momenten van geluk ontstonden in jouzelf en zonder dat er enige vorm van macht of status aan de orde was.

Dus hoe waarachtig gelukkig zijn wij nou met de promotie en het huis? Het is een hardnekkige illusie die in schril contrast staat met ons streven de waarachtigheid van andere zaken naar boven te krijgen. Het houdt ons hierin ook tegen. Het wordt tijd om de illusie bloot te leggen en langzaam in te zien, dat niet ons ego en dus status en macht, maar de harmonie en verbondenheid die wij allemaal in ons hebben tot waarachtig geluk leidt.

De illusie ontmaskerd
Het ontmaskeren van de illusie is onze grootste uitdaging. Wij moeten ons ego loslaten waardoor wij kwetsbaar worden. Dat vraagt vertrouwen in jezelf en de mensen om je heen. Dat is lastig. Om dit vertrouwen te krijgen, zullen wij verantwoordelijkheid moeten nemen voor ons handelen en de keuzes die wij maken. Nu houden wij in onze individualistische maatschappij slechts rekening met onszelf en eventueel ons gezin. De verantwoordelijkheid waar ik het over heb reikt vele malen verder. Dit gaat over rekenschap geven van de impact van jouw keuze of handelen op de medemens. Het gaat over de hand reiken als je ziet dat iemand omvalt. Het gaat over willen ontdekken wat jou waarachtig gelukkig maakt. Het gaat over het bewust maken van keuzes in het streven naar dit geluk.

Onze binnen- en buitenkant

Stel dat wij bestaan uit twee delen: een binnenkant en een buitenkant.
Onze buitenkant wordt geleid door macht en status. Deze kent angst, wantrouwen en kortstondige momenten van geluk. In onze benadering van de ander voelen wij ons meer of minder dan de ander. Het is gericht op persoonlijk gewin, in termen van bezit, erkenning, status, eigen wil opleggen.

De binnenkant wordt geleid door liefde en harmonie. Zij kent vertrouwen, eerbied en een intense beleving van emoties. Wij benaderen de ander vanuit gelijkwaardigheid. Ons handelen is zelfbewust. Wij weten wat voor ons waarachtig geluk is en streven dit na in harmonie met en eerbied voor onze omgeving.

Het handelen van jou en mij komt voort uit beide delen. Om de illusie te ontmaskeren is het belangrijk te herkennen wanneer je handelt vanuit je buiten of -binnenkant. Hang daar geen waardeoordeel aan, wees mild voor jezelf! Het gaat om de bewustwording en de beleving van beide kanten. Als je daar meer gevoel bij hebt, wordt het tijd je af te vragen wat beide kanten jou opleveren in termen van waarachtig geluk. Ook nu gaat het om jouw bewustwording.
De volgende stap is hetzelfde te herkennen, maar dan bij mensen in jouw omgeving. Deze is lastiger. In het herkenningsproces bij jezelf heb je namelijk gebruik gemaakt van je gevoel. Bij anderen interpreteer je hun intenties. Let erop dat jouw interpretatie wordt beïnvloed door je eigen buitenkant! Toets dit bij jezelf of toets jouw bevinding bij de ander. Ook nu is de kunst niet te veroordelen. Het bewust worden van jouw binnen en –buitenkant en die van jouw omgeving leidt automatisch tot inzichten in wat waarachtig geluk voor jou is. Het maakt dat je zaken meer relativeert en wellicht milder de wereld in kijkt.

Ieder mens streeft naar waarachtig geluk
Het proces dat ik tot nu toe heb doorlopen om mijn illusie te ontmaskeren is intensief geweest en heeft tijd nodig. Het heeft mij het zelfbewustzijn gegeven waar ik werkelijk voor sta. Tegelijkertijd worstel ik met mijn buitenkant. Na het kortstondige geluksmoment van de illusie, word ik mij bewust van het gevoel van eenzaamheid daarbinnen. Dit bewustzijn is genadeloos. De kracht hiervan en de ervaring van waarachtig geluk, geeft mij de wil om iedere keer weer naar mijn binnenkant te gaan. Het heeft mij veel dichter bij mijzelf gebracht, dat maakt mijn lever intenser en voller. Dat is niet altijd even makkelijk. De overtuiging dat wij allemaal (bewust of onbewust) naar waarachtig geluk streven en wij dit nodig hebben om onszelf als mens verder te ontwikkelen, geeft mij de moed mijn illusie te ontmaskeren en waarachtig in het leven te willen staan.

Nieuwsgierig

Ik kijk uit mijn raam en ik zie de keurig afgebakende tuintjes onder mij liggen. Het geeft mij een beklemmend gevoel en ik denk aan mijn vrij zijn, mijn vrijheid. In mijn werk kom ik die afbakening ook tegen, maar dan op een andere manier: wij tegen hen. Ook dat geeft mij een beklemmend gevoel en ik denk aan jullie vrij zijn, jullie vrijheid.
Iedereen wil vrij zijn: doen wat hij wil, gaan waar hij wil, weten wat hij wil, zijn wie hij wil zijn. De vooruitgang heeft onze vrijheid allang mogelijk gemaakt. Onze tuintjes denkwijze maakt dat wij dit nog niet zijn. Dat leidt tot verkramping, stagnatie en verwijdering.

Om vrij te kunnen zijn, is het van belang, dat je weet wat je wilt. Dat is wat anders dan weten welke baan je wilt, of in welke auto je wilt rijden. Want als wij die eenmaal hebben, dan voelen wij ons nog steeds niet vrij, maar gevangen in onze gouden kooi. Vrij zijn is weten waar je voor staat en hiernaar handelen. Om dit te kunnen ontdekken is nieuwsgierig zijn een vereiste. Niet alleen in jezelf, maar ook in je omgeving. Nieuwsgierig zijn is oordeelloos, open, belangstellend, is uitproberen, kwetsbaar opstellen. Kinderen zetten deze nieuwsgierigheid in om mogelijkheden te ontdekken. Daar kunnen wij van leren! Wat gebeurt er als je een groep kinderen bij elkaar zet? Zij blijven elkaar eerst een tijdje observeren en voelen elkaar aan, oordeelloos. Dan gaan zij hun omgeving ontdekken, pakken dingen op en proberen het uit. Vervolgens integreren ze beiden: ze bieden de dingen aan vanuit hun kwetsbaarheid en observeren met grote belangstelling, wat de ander ermee doet. Dan pakken zij het weer over, doen het na en voegen daar nog iets van zichzelf aan toe. Instinctief voelen zij aan dat zij elkaar nodig hebben om alle mogelijkheden te ontdekken. De nieuwsgierigheid verbind hun en er ontstaat eenheid: spelende kinderen, die samen ontdekken en langzaam een persoon worden. Oordeelloos, kwetsbaar, met aandacht en belangstelling voor elkaar. De eenheid zorgt ervoor dat er versnelling ontstaat in hun persoonlijke ontdekkingsreis. Het zorgt er ook voor dat zij meeliften op elkaars ontdekking en daardoor beschikken over meer mogelijkheden.

Volwassenen zijn niet meer nieuwsgierig. In dit tijdperk waar ontwikkeling in hoog tempo nieuwe producten en andere werkmethoden voortbrengt, kan je het als individu alleen bijhouden als je nieuwsgierig bent. De enige constante factor in dit tijdperk is de verandering. Meestal reageren wij veroordelend op een verandering en sluiten wij ons af. De hekken om ons tuintje worden nog weer wat hoger. Evenzo als je op je werk problemen hebt met een collega, een target niet haalt of het niet eens bent met de bedrijfsvoering. Vaak nemen wij aan dat het aan de ander ligt. Hoe zou het zijn als wij ons eerst nieuwsgierig afvragen waarom die collega dat doet, waarom het dilemma of de bedrijfsvoering jou zo stoort? Hoe zou het zijn als je de tijd neemt en je nieuwsgierig afvraagt wat je dan zou willen? Hoe zou het zijn als je je afvraagt wat jij er aan kan doen om dat te bereiken? Kortom, hoe zou het zijn als wij het tuinhek zouden openzetten?

Om als organisatie de mogelijkheden te kunnen blijven benutten, is het niet alleen van belang om de marktontwikkeling te volgen. Het vraagt ook een cultuur waarin gestimuleerd wordt nieuwsgierig te zijn. Als de organisatie als verzuilde entiteit opereert kan zij de snelheid van verandering en de hoeveelheid mogelijkheden niet bijhouden. De suboptimalisatie en inefficiëntie snijdt in het huidige tijdperk, vele malen dieper in het vlees. Voor organisaties is het inmiddels dus ook van cruciaal belang afscheid te nemen van het tuintjes denken en een cultuur van nieuwsgierigheid te manifesteren. In een dergelijke cultuur zoeken afdelingen elkaar op en delen ze ervaringen, waardoor mogelijkheden vaker en sneller worden benut.

Kinderen laten zien dat de mens gericht is op vooruitgang. Dat is onze primaire drijfveer vanuit een basale overlevingsdrang. Ons individuele vermogen om de huidige vooruitgang in volle omvang te zien of te benutten, is te beperkt. Dat is een fenomeen van het huidige tijdperk. Ik denk dat wij dat inmiddels instinctief aanvoelen en als bedreigend ervaren. Onze reactie is om dan maar te beschermen wat wij hebben. Tegelijkertijd blijft de wens bestaan om de vooruitgang wel in haar volle omvang te kunnen benutten. Dat geeft ons namelijk de gewenste vrijheid. Het afschermen en de verloren nieuwsgierigheid versterkt onze beperking en leidt ertoe dat wij nog minder grip krijgen op de vooruitgang. In plaats van de ander weg te duwen, hebben wij de ander juist nodig om onze individuele vrijheid te realiseren. Alleen samen, vanuit nieuwsgierigheid en daarmee eenheid, heffen wij onze beperking op en vinden onze individuele vrijheid.

Je hoeft niet nieuwsgierig te zijn, om nieuwsgierig te doen! Dus breek het tuinhek af en kijk de wijde wereld in.

Van baan naar -werkgarantie

Wij consumenten willen maatwerk. Met andere woorden, wat beschikbaar is moet in maatwerk geleverd kunnen worden. Kleur, toon en grootte, het moet precies aan onze wensen voldoen. Tel daarbij op dat onze wensen snel veranderen en je begrijpt dat iedere organisatie constant in beweging is om te voldoen aan onze behoefte. Als organisatie moet je dus buitengewoon alert en slagvaardig kunnen handelen. Wij, werknemers, moeten dus buitengewoon alert en slagvaardig zijn! In deze dynamiek past geen baan-garantie meer, maar werk-garantie.

Werk garantie

Bij werkgarantie zijn functie profielen geen statisch maar een dynamisch begrip, is een specialisatie goed, mits je bereidt bent zeer up to date te blijven qua kennis en kunde en je kennis gebied hier en daar op te rekken, is het werk minder tijds- en plaatsgebonden, maar meer vraag-en aanbod gebonden. Als jij bereidt bent om dit maatwerk te leveren als werknemer, dan heb jij gegarandeerd werk bij 1 en hetzelfde bedrijf of een ander bedrijf.

Welk maatwerk lever jij de organisatie? Ben jij bezig met de organisatie behoefte? Vraag jij jezelf af, welke opleiding je het beste kan volgen, rekening houdend met de strategie van de organisatie? Jij bent er bij gebaat als de organisatie goed draait en je kunt blijven werken. De organisatie is er bij gebaat dat jij het maatwerk levert dat op dat moment nodig is om goed te kunnen draaien. Let op: om positie op de arbeidsmarkt te behouden, zul je dus bereid moeten zijn om maatwerk te leveren en de kennis en kunde op het juiste moment moeten kunnen bieden!

Waar wij met alles in control zijn, zijn wij dat niet als het gaat om onze loopbaan. Wij willen de vrijheid om alles naar onze eigen wensen in te vullen. Wij weten dan precies wat wij kunnen en willen en plannen dat ook nog zo goed, dat alles op tijd beschikbaar is. Wat gebeurt er dan toch als het om onze loopbaan gaat? Dan kijken wij ineens naar de werkgever en vinden wij dat die het voor ons moet regelen. Hoe kan een organisatie goed draaien als jij niet weet waar je voor staat en wat jij de organisatie te bieden hebt. Jij bent onderdeel van die organisatie en je kunt dit blijven, als je alert en slagvaardig meebeweegt met de organisatie. Net als met alle andere zaken, kan jij je eigen werk garantie regisseren! Pak die mogelijkheid en gebruik de aangeboden middelen. Wij lopen nu achter de feiten aan als het gaat om het pakken van deze regie. Dat vraagt namelijk van jou dat je weet wat er op jouw afdeling nodig is aan kennis en kunde en dat je de regie pakt om deze te kunnen leveren. Het vraagt aan jou dat je met je manager in gesprek gaat over jouw ontwikkeling én die van de organisatie. Het vraagt dat je het initiatief neemt en investeert in jouw persoonlijke ontwikkeling. Dit geldt voor iedereen, jong en oud! Het afwachten totdat iemand voor jou gaat zorgen is niet meer van deze tijd, want dan geef je de regie uit handen en dat willen wij niet meer, toch?!